Marcel Huibers, specialist komkommer bij Bayer
Hoewel volgens Huibers veel zaken in het voordeel van hogedraadkomkommers spreken, is het toch lastig om telers daadwerkelijk 'over' te krijgen. En dat komt vooral door de hogere arbeidsbehoefte van de teelt, met name vanwege meer blad snijden (zie tabel). Grofweg vergt de traditionele teelt zo'n 0,8 tot 1,0 uur per m² en de hogedraadteelt 1,2 tot 1,4 uur per m². Bij een uurloon van €16 betekent dit een arbeidskostprijs van €14,40 per m² voor traditioneel en €20,80 per m² voor hogedraad. Ofwel: een verschil van ruim €6,50 per m². Deze kosten móeten en kúnnen volgens Huibers ruimschoots gecompenseerd worden door een hogere opbrengst en stabielere kwaliteit. Hij rekent voor dat met de hogere productie - 210 t.o.v. 180 klasse I komkommers/m² - de opbrengst van hogedraadkomkommers met €6 tot €7 per m² zal toenemen. Ofwel: de hogere opbrengst compenseert de hogere arbeidskosten. Door een betere kwaliteit (lees: meer exportkwaliteit en minder klasse II) gaat de kostprijs met nog eens €1 à €2 per m² omlaag. Een andere bijkomend voordeel is de stabielere productie, waardoor de arbeidsbehoefte ook stabieler en gelijkmatiger is. ,,Bedrijven kunnen daardoor gemakkelijker met een vaste, goed ingewerkte ploeg werken. Dat komt de prestatie ook weer ten goede'', zo stelt de komkommerspecialist. Nog een pluspunt is dat de plantkosten per m² bij hogedraadteelt ongeveer een euro lager liggen dan bij de traditionele teelt, maar daar staat echter tegenover dat twee in plaats van drie teelten per seizoen ook een wat groter teeltrisico met zich meebrengt.
Breken in plaats van snijden
,,Al met al is het toekomstperspectief voor hogedraadkomkommers dus zeker goed, al blijven telers tegen die hogere arbeidskosten aanhikken'', zo vat Huibers de huidige stand van zaken samen. Een belangrijke route om de arbeidskosten naar beneden te krijgen, is via veredeling. Volgens Huibers zijn er op dat punt al een aantal slagen gemaakt. Zo hebben de nieuwste rassen (o.a. Hi Jack) kleinere, compactere bladeren en kortere internodiën. Hierdoor zijn niet alleen meer planten per m² te telen, maar neemt ook de arbeidsbehoefte af (gem. 5 tot 10%) en is de kwaliteit van de vruchten beter. Een tweede route die dit jaar wordt verkend is om tijdens de tweede teelt - van begin juli tot half november - het blad te breken in plaats van te snijden. Dat moet dan gebeuren in combinatie met het nieuwe Botrytis- (en meeldauw-) middel Luna Privilige. Idee hierachter is dat het gebruik van Luna (bijvoorbeeld half augustus en eind september) de teelt tot op het eind vrij houdt van Botrytis. Omgerekend moet dit volgens Huibers een tijdsbesparing opleveren van ongeveer een halve euro per m². Hoewel de 'plukproef' pas sinds kort loopt op twee praktijkbedrijven, verwacht hij dat het risico op Botrytis niet hoger zal liggen dan bij het gangbare snijden. ,,In proeven heeft Luna Privilege goede resultaten laten zien tegen Botrytis. Hopelijk kan dit middel ertoe bijdragen dat de hogedraadteelt nóg interessanter wordt voor komkommertelers.''
Nunhems' compacte hogedraadrassen hebben kortere internodiën (foto links) en kleinere, horizontaal staande bladeren (foto rechts).
'Jaarlijks progressie met hogedraadteelt'
,,De gangbare parapluteelt loopt in mijn ogen wel zo'n beetje op z'n laatste benen. In de praktijk gaat de productie eerder omlaag dan omhoog, terwijl we met met hogedraad jaarlijks progressie maken.'' Dat zegt Paul van Lipzig, hogedraad-komkommerteler in Maasbree (Lb.). Twee jaar geleden is hij overgestapt van traditioneel naar hogedraad. "En dat is een hele goede beslissing geweest", zo durft hij wel te stellen. ,,We zijn in 2012 begonnen in de belichte teelt. Al in de eerste maanden waren de resultaten zo goed dat we in april ook meteen zijn overgestapt met de onbelichte teelt'', zo blikt de teler terug. Op dit moment ligt de productie (onbelicht) op zo'n 220 tot 225 komkommers per m². ,,En dat had gemakkelijk hoger kunnen liggen als we niet wat problemen hadden gehad met virus. Ik verwacht dat we nu gauw doorschieten naar 240 stuks en op termijn zelfs naar 260 stuks'', aldus Van Lipzig. Behalve een hogere productie, ziet de teler ook een duidelijk betere kwaliteit en uniformiteit. Dit laatste leidt volgens hem merkbaar tot een hogere sorteerprestatie. ,,Al met al zie ik hogedraad dus zeker als dé toekomst voor de komkommerteelt. Ik durf zelfs te stellen: telers, die verder willen met hun bedrijf, gaan vroeg of laat overstag.''
Bron: Bayer Glastuinbouwkoerier.
Voor meer informatie:
Bayer CropScience Vegetable Seeds
