Tholen - Het maken van een precies en goed gedocumenteerd voorbehoud bij het constateren van schade of afwijkingen aan goederen tijdens transport is van belang. Zonder een dergelijk voorbehoud kan de afhandeling van schadeclaims zeer problematisch worden, zo blijkt uit de column van Jan Robyn van TempSurvey.

Jan Robyn
"Als je schade ontdekt na een ongeluk of andere averij, en je zorgt er niet voor dat er een degelijk schriftelijk voorbehoud wordt gemaakt, dan kan de schaderegeling uitlopen op een kwestie van pure pech of een hopeloze zaak. De bottomline in alle transportsectoren is: een voorbehoud moet precies en duidelijk omschreven zijn.
Bij elke onregelmatigheid bij aankomst van goederen moeten niet alleen de alarmbellen afgaan, maar ook de koplampen aan: je moet de situatie goed vaststellen.
'Ongeveer zes paletten zijn beschadigd'
Wanneer een container wordt geopend en de dozen met AGF zijn gescheurd of de paletten gebroken, en de chauffeur staat te popelen om een snelle handtekening te krijgen, dan moet je op zijn CMR duidelijk noteren hoe de lading eruitziet. Dit kan soms lastig zijn om op dat moment nauwkeurig vast te stellen, maar een goede poging is vereist. Bijvoorbeeld: 'ongeveer zes paletten zijn beschadigd – nat en gescheurd' is acceptabel. 'Temperatuur plus drie graden Celsius' is ook acceptabel. Maar een opmerking als 'de AGF-verpakkingsmachine is ontregeld en danst als een dronken paaldanseres' is te ver gezocht.
Vooraf gestempelde en gedrukte voorbehouden op de vrachtbrief zijn waardeloos. Ze tellen niet mee. Wat wel nuttig is, is het nemen van foto's – het kost niets en is verhelderend!
Doordrukpapier vrachtbrief
Let wel op: een voorbehoud is alleen geldig als de chauffeur meetekent. Dit voorbehoud schrijf je op de vrachtbrief, op dat doordrukpapier dat doorkopieert. Jij en de chauffeur behouden elk een exemplaar; anders telt het helemaal niet! Als de chauffeur probeert om achteraf nog iets bij te schrijven, heeft hij pech. Schaderegelaars vragen namelijk de verschillende exemplaren op. De chauffeur kan het dan gaan uitleggen.
Nu rijst de vraag: waarom de chauffeur belasten met een voorbehoud, zeker als de producten van de andere kant van de wereld komen? Heel eenvoudig: hij is de laatste schakel in het transport. De laatste schakel is per definitie de pineut en moet bewijzen dat hij het niet is geweest.
Zand
Daarna komt de expertise om uit te maken waar het is gebeurd en wie dit betaalt. Met een temperatuuruitdraai van een registratietoestel kan dit worden aangetoond. Is de waterschade door zout water of zoet water veroorzaakt? Soms kan het vreemd uitdraaien: een lading dure groenten werd ergens onderweg gelost en vervangen door zand. De koper schold de vervoerder uit: 'Wat heb jij met mijn goederen gedaan? Ga jij lekker betalen!' Wat bleek? Het zand kwam uit de Stille Zuidzee...
Men beroept zich vaak op 'loodjes' (seals). Let op: dit is geen garantie. Loodjes kunnen vervalst worden – daarvoor hoef je geen kernfysicus te zijn. Soms worden deuren uitgelicht, etc. Nee, je dient er niet op te rekenen dat hier suggesties worden aangegeven.
Wanneer de container met zwart geworden bananen wordt aangeboden en de schade wordt vastgesteld, en er een voorbehoud wordt gemaakt, doe je best de deuren van de container weer dicht. Zo geef je de experts de gelegenheid hun werk te doen en te bepalen wie waarvoor verantwoordelijk is. Uiteraard moet dit altijd gebeuren met de plicht om verdere schade te voorkomen.
Het komt ook voor dat de CMR zoek is. Geen nood: neem een blad papier en zet het daarop met de onontbeerlijke handtekening van de chauffeur.
Malafide
Soms is het helemaal niet mogelijk om de goederen na te zien of een voorbehoud te maken. Wat doe je bij een aflevering op Prinsjesdag of tijdens een voetbalwedstrijd wanneer Nederland tegen België speelt? De chauffeur zet de container af en krijgt geen handtekening van aflevering. We hebben nog niet meegemaakt dat een bestemmeling zo malafide is dat hij beweert niets te hebben ontvangen.
Bij dergelijke afleveringen moet er op de CMR staan, liefst met reden omkleed, dat de lading bij ontvangst niet is gecontroleerd. Als je dat niet vermeldt, wordt verondersteld dat de goederen in orde zijn. Maar je kunt altijd proberen om achteraf het tegendeel aan te tonen.
Natuurlijk gelden deze procedures alleen voor zichtbare gebreken of schades. Voor niet zichtbare vervoerschades – die zijn niet zo frequent bij AGF (bijvoorbeeld bij deukschade) – heb je een paar dagen de tijd. Het voorbehoud en de ingebrekestelling doe je dan per mail. Trouwens, een voorbehoud voor zichtbare schade dient ook nog eens bevestigd te worden per mail als ingebrekestelling.
Deze basisregels zijn van primordiaal belang. Je kunt geen claim indienen zonder enig bewijs of begin van bewijs."
Dit artikel verscheen eerder in editie 6, 38e jaargang van Primeur. Zie hiervoor www.agfprimeur.nl.
Voor meer informatie:
Jan Robyn
TempSurvey
Tel: +32 497 37 36 60
[email protected]
www.tempsurvey.be