Tholen - Eind van de week zullen de nieuwe vroege aardappelen, de Moese Patatten, weer geoogst worden bij Agra Claessens. Waar het voorjaar voor velen vaak in het teken staat van asperges, worden de Moese Patatten in de regio Oost-Vlaanderen net zo geliefd ontvangen. "Ondanks de uitdagingen in de aardappelmarkt zijn de mensen stilaan al aan het informeren wanneer de nieuwe aardappelen weer uit de serres komen. Vrijdag verwachten we de eerste te kunnen verkopen", vertelt Stijn Windey van het bedrijf uit Moerzeke.
© Agra Claessens
Over de nieuwe oogst is hij dan ook tevreden. "De vroege aardappelen staan er goed bij en hebben kunnen profiteren van een gunstig voorjaar zonder extreme koude. We verwachten ze dus deze week voor het eerst in de rekken. Daarnaast ontwikkelt ook de buitenteelt zich naar behoren. Eventuele lichte vorstschade in een vroeg stadium heeft zich intussen volledig hersteld en heeft geen blijvende impact gehad op het gewas."
"De weersomstandigheden zijn momenteel eerder droog, al vormt dat voorlopig geen probleem", gaat hij verder. "Op de meeste percelen is beregening mogelijk, al vraagt dat de nodige arbeid en organisatie. Een regenbui zou welkom zijn, met name voor de bodemstructuur en de verdere groei, maar voor de veldwerkzaamheden zijn de omstandigheden momenteel gunstig. Het is eigenlijk een start van het seizoen zoals je die elk jaar zou wensen, al blijft het altijd afwachten hoe het verder evolueert."
Nieuwe aardappelen in ander segment
En dat is natuurlijk positief, maar de nieuwe Moese Patatten komen op een ongunstige markt terecht. Onttrekken deze vroege aardappelen zich een beetje aan de misère? "De start van de nieuwe aardappelen blijft elk jaar een belangrijk moment. Ondanks de huidige marktdynamiek verwacht ik dan ook dat deze zich relatief goed staande zal houden. In het vroege seizoen blijven nieuwe aardappelen een nicheproduct met een eigen afzet. De vraag begint zich stilaan op te bouwen."
"Consumenten informeren actief naar de beschikbaarheid. Het huidige voorjaarsweer speelt daarbij in het voordeel, aangezien dit traditioneel de consumptie stimuleert en zeker als de asperges er goed en wel zijn, blijven asperges à la Flamande met een nieuw aardappeltje een veel gegeten gerecht bij de mensen en in restaurants. Daardoor komt het toch in een ander segment terecht en zal men deze wel blijven kopen, ondanks dat we dus altijd wel wat verstoring ervaren."
© Agra Claessens
Want dat het een uitdagend aardappelseizoen is, mag inmiddels geen verrassing meer heten. Lang bleef Stijn redelijk buiten schot door goede relaties met handel en directe verkoop, maar inmiddels ziet hij toch dat de overschotten de markt echt verstoren. "Toch mag ik over het algemeen nog altijd niet klagen, ondanks de lage aardappelprijzen waar momenteel veel over gesproken wordt. In de media verschijnen dagelijks berichten over telers die met overschotten zitten en hun product moeilijk kwijt raken. Tegelijk zie je wel dat sommige partijen tegen zeer lage prijzen op de markt komen, wat een vertekend beeld kan geven en in bepaalde gevallen ook de markt beïnvloedt, want hoe verkoop je je product als er om de hoek gratis aardappelen op te halen zijn?"
Verschil friet- en consumptieaardappel
Toch moet hierbij wel een duidelijke kanttekening geplaatst worden, geeft Stijn aan. "Er moet wel worden benadrukt dat het huidige overschot zich vooral situeert in het segment van de frietaardappelen. Dat is wezenlijk anders dan consumptieaardappelen voor de versmarkt. Er blijven duidelijke verschillen in rassen, smaak en toepassing, waardoor die producten niet één op één inwisselbaar zijn. Het zorgt ervoor dat de impact voor ons bedrijf vooralsnog beperkt blijft. Onze afzetkanalen, zowel via directe verkoop als via retail en groentezaken, functioneren stabiel. Dat zijn ook afzetkanalen die niet zomaar voor iedereen toegankelijk zijn, maar dat de overschotten de markt verstoren en druk op de prijzen zetten, blijft voor ons ook het geval."
© Agra Claessens
Van structurele overschotten, waar veel over in de media verschijnt richting de Week van onze Aardappel, is bij hem echter geen sprake, stelt hij. "Zoals in elk seizoen blijven er wel eens partijen over, maar die vinden doorgaans nog hun weg naar bijvoorbeeld de verwerkende industrie. Dit jaar ligt dat moeilijker en zullen bepaalde volumes hopelijk een alternatieve bestemming krijgen, zoals veevoeder. Dat is niet ideaal, maar hoort ook bij de realiteit van de sector."
Cyclisch
"Daarbij kan ook gezegd worden dat het deels ook wel op stemmingmakerij begint te lijken. Natuurlijk hebben veel telers, die gegokt hebben op de vrije markt, een ontzettend uitdagend seizoen met overschotten tot gevolg", legt Stijn uit. "Alleen win je in het casino ook niet altijd. De afgelopen jaren kenmerkten zich juist door sterke prijzen op de vrije markt, wat voor sommige telers zeer rendabel was. De huidige situatie kan dan ook worden gezien als een correctie. Bijkomend probleem is wel dat telers nu moeten betalen om van hun overschot af te raken. Dit is anders dan bij vroegere marktdepressies."
"Er zijn ook veel telers die werken met contracten die hun volumes grotendeels hebben afgedekt. Zij kunnen hun product doorgaans volgens afspraak leveren. De lage prijzen op de vrije markt hebben dan wel een doorwerking naar nieuwe contracten, die onder druk staan. Dat zorgt voor minder aantrekkelijke vooruitzichten, maar past binnen de cyclische aard van de sector. Uitdagingen aan de marktzijde gaan hand in hand met een veelbelovende start van het teeltseizoen. Zoals vaker in de landbouw zal het uiteindelijke resultaat afhangen van het verdere verloop van het seizoen, waarbij elk jaar opnieuw zijn eigen dynamiek en kansen kent. Echter, 'the sky is not always the limit'."
Voor meer informatie:
Stijn Windey
Agra Claessens
Bootdijkstraat 23A
9220 Moerzeke, België
+32 472 47 51 38
[email protected]
www.agraclaessens.be
