In Portugal speelt zich een bredere ontwikkeling af in de sector voor medicinale cannabis dan de recente incidenten doen vermoeden. In Duitsland werd in 2025 circa 200 ton medicinale cannabis geïmporteerd. Een deel daarvan was afkomstig van een Portugese verwerker waarvan de vergunning tijdelijk was ingetrokken en die product onder kostprijs op de markt bracht na hernieuwde goedkeuring. Volgens João Duarte van PTMC heeft dit voorval tot onjuiste conclusies geleid. "Acht ton is nog geen 5% van wat Duitsland jaarlijks verbruikt," zegt hij. "Dat dit prijsdumping zou veroorzaken, klopt simpelweg niet."
Structurele prijsdruk
Volgens Duarte is de prijsdruk in Portugal vooral structureel van aard. "Hoe meer landen gaan produceren en exporteren, hoe lager de prijzen worden." Hij wijst op de groeiende export uit landen als Colombia, Costa Rica en in toenemende mate Brazilië, waar grootschalige buitenteelt mogelijk is. Daarnaast blijft Canada een dominante leverancier voor markten als Duitsland, Australië, Israël en het Verenigd Koninkrijk, dankzij relatief goedkope cannabisproductie. Europese telers kunnen daar op prijs alleen moeilijk tegen concurreren.
Ook een mogelijke federale legalisatie in de Verenigde Staten kan de markt snel veranderen, zeker als staten als Californië gaan exporteren. Duarte trekt een parallel met de eerdere ontwikkeling van de CBD-markt, waar prijzen daalden naarmate het aanbod toenam en bedrijven zonder kosten- of kwaliteitsvoordeel uit de markt verdwenen. Volgens hem volgt medicinale THC-bloem dezelfde dynamiek, zij het over een langere periode.
Om deze prijsdruk te verlichten, ligt de oplossing volgens Duarte in duidelijke regelgeving en beleid, gericht op het leveren van hoogwaardige medicatie. Daarbij speelt versheid een belangrijke rol. "Hoe verser de cannabis bij de patiënt aankomt, hoe beter de kwaliteit," stelt hij. De geografische nabijheid van Portugal tot Europese afzetmarkten is daarbij een belangrijk voordeel.
© Henner Damke | Dreamstime
Keerpunt in regelgeving
Wat betreft regelgeving wijst Duarte op de acht jaar ervaring die Portugal heeft opgebouwd met medicinale cannabis. Die ervaring weegt volgens hem zwaarder dan vaak wordt aangenomen, mede door eerdere politie-invallen. "Onze GMP-standaarden zijn daadwerkelijk inhoudelijk geborgd," zegt hij. "Ze zijn niet slechts een certificaat."
De reputatieschade door incidenten wordt volgens hem overschat. "Er is altijd wel een schandaal in de sector. Dat betekent niet dat een hele industrie verdwijnt." Hij verwijst naar de situatie in Canada, waar een groot incident in 2019 internationale aandacht kreeg, maar de sector zich herstelde en inmiddels een leidende positie inneemt. "Toezichthouders deden hun werk en de markt ging verder. Zo hoort een robuust systeem te functioneren."
EU-GMP-washing
Kritisch is Duarte over zogeheten EU-GMP-washing: het bewerken van geïmporteerde cannabis in Europa om alsnog een certificering te verkrijgen. "Het zou meer waarde opleveren om zelf te telen dan om alleen te verwerken," stelt hij. Volgens hem ondermijnt deze praktijk de waarde van EU-GMP-certificering en maakt het het moeilijker om lokaal geteeld product te onderscheiden van geïmporteerde en bewerkte cannabis.
Concurrentie binnen Europa
Duarte verwacht niet dat andere Europese landen de positie van Portugal eenvoudig overnemen. "Het is geen sector waarin het ene land het andere verdringt. Het is een open markt." Hij noemt Spanje als voorbeeld: het land heeft minder dan tien vergunde producenten en beschikt nog niet over een sterke exportstructuur of trackrecord. "Ik zie Spanje Portugal niet zomaar vervangen. Beide landen zullen marktaandeel opbouwen. Uiteindelijk draait het om kwaliteit en prijs."
Denemarken ziet hij als een directere concurrent, met groeiende productie en export naar Europese markten. Portugal behoort momenteel tot de drie tot vijf grootste exporteurs naar Duitsland en heeft daarnaast een positie opgebouwd in Australië, Israël en het Verenigd Koninkrijk. "Dat is het resultaat van opgebouwde kennis en capaciteit, en verdwijnt niet door één incident met een verwerker," aldus Duarte.
Naar een Europees prijsbeleid
Tot slot pleit Duarte voor een gezamenlijke Europese aanpak van prijsbeleid, vergelijkbaar met het staatsgestuurde model in Frankrijk. Zonder zo'n kader blijven individuele producenten geconfronteerd met kostendruk vanuit grootschalige aanbieders buiten Europa. "We moeten streven naar goede cannabis," concludeert hij. "Niet naar het ondermijnen van de positie van Portugal."
Voor meer informatie:
PTMC
ptmc.pt
