Vroeger kweekte Stefan Bruyndonkx sierplanten, maar tegenwoordig staat bij Belyuzu in Herselt de serre vol met yuzu, een citrussoort. Met die bijzondere teelt valt het bedrijf uit het uiterste zuiden van de Kempen op, want citroenen kweken in België, dat gaat niet zomaar.
De teelt bleek ook behoorlijk complex, en de bodem in de serre was niet direct geschikt. Samen met DCM vond Stefan uiteindelijk toch een oplossing waarmee citrusteelt in de serre mogelijk werd. Op 30 januari 2026 overleed Stefan Bruyndonkx, na een moedige strijd, op 62-jarige leeftijd. Hij was ernstig ziek. Onderstaand verhaal van DCM, die met hem samenwerkte, geldt als in memoriam voor een ondernemende teler. Carine, zijn kranige echtgenote, zal met een gelijkaardige passie als Stefan het bedrijf verderzetten.
© Belyuzu
Stefan met zijn citrusteelt
Chef-koks en chocolatiers
In een serre tussen de velden van Herselt teelt Stefan samen met zijn vrouw Carine de exotische vruchten, die langzaamaan ook bij de consument aan populariteit winnen. "Het geheim van yuzu zit in de schil. Die is ontzettend aromatisch, en je hebt er maar heel weinig van nodig. Dat compenseert de iets hogere prijs ook weer."
Belyuzu, zoals het teeltbedrijf heet, ontstond uit een combinatie van een lege serre, een hobby en een duidelijke randvoorwaarde. "Mijn vrouw wilde iets in de voeding doen en ik ben dan beginnen zoeken. Eerst kwam ik bij citroenen uit, later pas bij yuzu. Ik heb elf verschillende soorten citrus in de serre opgezet en bewust de kou erover laten gaan, want ik wilde een plant telen die geen verwarming nodig heeft. In deze tijden is dat altijd win-win. Er zijn er veel doodgegaan, maar de yuzu bleef staan."
Omdat yuzu nog altijd een relatief nicheproduct is, zoekt Belyuzu ook bewust een speciale afzetmarkt. Die werd gevonden bij chef-koks en chocolatiers. "Ik dacht eerst: daar raak ik nooit binnen, dat zijn strenge mannen. Maar ik was overal direct welkom, juist omdat wat ik kon aanbieden zo exclusief was."
Complexe teelt
De teelt bleek complexer dan gedacht. Een groot probleem bleek zoutstress. "Vroeger teelde ik in deze kas sierplanten en daar was veel kunstmest mee gemoeid. Dat geeft heel veel zouten en die zaten volgens mij nog altijd in die grond. De planten groeiden slecht, de bladeren kregen bruine randen van de stress en jonge planten gingen zelfs dood. Als ze groot zijn, kunnen ze er nog tegen, maar je moet nu eenmaal starten met kleintjes… en die waren juist zeer gevoelig. De boodschap is dan: spoelen, spoelen en nogmaals spoelen, maar bij citrus mag je eigenlijk niet te veel vocht aan de wortels hebben, anders krijg je snel wortelrot. Ik kon dus niet zomaar grote hoeveelheden water blijven geven, want dan had ik weer een ander probleem. Op een bepaald moment dacht ik: er ís gewoon geen oplossing. Dan word je een beetje moedeloos."
Nieuw product biedt uitkomst
Uiteindelijk kwam Stefan bij DCM terecht. Er werd een bodemstaal genomen dat het zoutprobleem opnieuw bevestigde. Toevallig was DCM op dat moment net bezig met een nieuw product dat hierop kon inspelen. Dat was REDU-ACT®, een unieke vloeibare meststof die zoutstress in de wortelzone vermindert door geaccumuleerde probleemzouten zoals natrium uit te wisselen en uit de wortelomgeving te spoelen. Tegelijk stimuleert de aanwezige organische stof het bodemleven en de omzetting van nutriënten tot plantopneembare vorm, terwijl calcium de bodemstructuur en de plantencellen versterkt.
"Voor mij kwam dat product echt als een engeltje binnen," zegt Stefan. "We zijn ermee aan de slag gegaan en dat was formidabel." Hij voelde ook direct dat de samenwerking wederzijds interessant is. "Wij zijn geen grote firma, geen grote kweker. Commercieel zijn we misschien minder interessant. Maar DCM was getriggerd, omdat het zo'n unieke teelt is. Zij waren nieuwsgierig, ik was nieuwsgierig – twee nieuwsgierigen maken alles compleet. Dan kan je goed samenwerken."
Trial and error
De eerste toepassingen van REDU-ACT gebeurden stap voor stap. "In het begin was het echt trial and error: dosering en timing, dus hoeveel en hoe vaak toepassen… en dat zal altijd een beetje zo blijven," zegt Stefan nuchter. "De plant verandert, wordt groter en krijgt andere behoeften en de grond verandert ook. Dat is nu eenmaal het fascinerende aan dit werk: het is altijd observeren."
Toch was het positieve effect van REDU-ACT snel zichtbaar. "Al snel waren we de zouten in de bodem kwijt en kwamen die meststoffen weer vrij voor de wortels. Dit jaar was de ontwikkeling van de planten echt enorm: volgens mij is het zout volledig weg uit de grond en kan het gewas weer alle beschikbare nutriënten opnemen."
Behalve met REDU-ACT ondersteunt DCM ook op andere vlakken. Zo krijgt Stefan advies over op welk moment hij welke voeding het beste in kan zetten.
© Belyuzu
Weerbaardere planten: resultaten met DCM
De combinatie van REDU-ACT en gericht advies heeft de basis van de teelt veranderd. "Eigenlijk was het probleem met de zouten op één jaar tijd verdwenen. Dat is een mooi gegeven," zegt Stefan. "Je ziet het aan alles: de groei, de bladkleur, veel minder bruine randen. De planten zijn veel weerbaarder geworden. Zonder de oplossing van DCM was het op deze grond met deze teelt niet gelukt, denk ik."
Economisch levert dat vooral zekerheid op. "Ik ben elk jaar volledig uitverkocht. Meer moet het eigenlijk niet zijn als kweker. Als je elke keer moet gaan leuren met je product, komt er veel arbeidsintensief werk bij. Nu weet ik: alles wat ik oogst, is verkocht."
Samen kennis opbouwen en kennis delen
Voor collegatelers met zoutproblemen in de grond heeft Stefan een duidelijk advies: "Probeer het gewoon. In ons geval was het alleen maar positief. Ik weet niet welke gewassen andere telers hebben, maar ik denk dat het voor alle planten goed is om die opgehoopte zouten in de grond weg te krijgen."
Hij wijst er wel nogmaals op dat blind met water spoelen geen duurzaam antwoord is. "Dan los je het ene probleem op en creëer je een ander." Daarnaast benadrukt hij het belang van samenwerking, die hij bij DCM tot volle tevredenheid gevonden heeft. "Omdat mijn product zo uniek is, leren zij ook van mij. Zo bouw je samen kennis op. Voor een kleine teler als ik is het belangrijk om een partner met zoveel expertise in huis naast je te hebben. Zoek dus een expert die met je meedenkt, laat regelmatig bodemstalen nemen en wacht niet tot het te laat is. Zoutstress in je gewas zie je soms pas als de schade er al is. Als je vroeger ingrijpt, kun je veel ellende voorkomen."
Voor meer informatie:
DCM
[email protected]
www.dcm-info.nl/pro/glastuinbouw
DCM REDU-ACT ®
Belyuzu
[email protected]
www.belyuzu.be