In Nederland en andere delen van Europa versnelt de vraag naar volledig belichte kassen, ondanks eerdere verwachtingen dat de markt zou afkoelen. Volgens Koen Vangorp, CEO van MechaTronix, is de groei zelfs zodanig dat grote investeringen in productieapparatuur gerechtvaardigd zijn. "We dachten aanvankelijk dat de EU-markt zou afkoelen. Wat we nu zien, is het tegenovergestelde."
© MechaTronix
Van hybride naar volledig belicht
Een belangrijke drijfveer is de overgang van hybride naar volledig belichte kassen. Veel groentetelers, vooral in de Benelux, hadden tot nu toe slechts gedeeltelijk LED-belichting toegepast. Vroege projecten combineerden vaak belichte en onbelichte secties, maar dit model verdwijnt steeds vaker.
De verschuiving heeft vooral operationele redenen. Gedeeltelijke belichting leidt tot gespreide productie en wisselende arbeidsbehoefte, waardoor telers in de winter extra personeel moeten aannemen en later weer moeten afbouwen. "Met een volledig belichte kas kunnen telers het volledige team het hele jaar behouden," legt Koen uit, wat training en operationele continuïteit vergemakkelijkt.
Ook economische overwegingen spelen een rol. Hybride systemen brengen extra complexiteit met zich mee, terwijl telers nog steeds blootstaan aan de schommelingen in energieprijzen. Volledige overstap naar LED maakt de planning eenvoudiger, omdat telers één consistente teeltstrategie kunnen hanteren in plaats van parallelle systemen.
© MechaTronix
Bestrijding van ziekten
Ziektebestrijding is een andere belangrijke factor. Virussen zoals ToBRFV in tomaat- en komkommerteelt maken hygiëneprotocollen steeds kritischer. In gemengde belichtingsfaciliteiten worden reinigingscycli gefragmenteerd. "Als het ene deel belicht is en het andere niet, reinig je de faciliteit nooit in één keer volledig," zegt Koen. Concentratie van de productie in een volledig belichte kas maakt gesynchroniseerde reiniging, desinfectie en teeltcycli mogelijk, waardoor investeringen in belichting ook een vorm van risicomanagement worden.
In de sierteelt liggen de motieven anders. Ongeveer 60% van de activiteiten van MechaTronix is gericht op groenten en 40% op bloemen. Recente investeringen in de Nederlandse sierteeltsector, met name in chrysanten, worden vooral gedreven door economische prestaties en minder door ziekte- of arbeidsfactoren. "We zien volledig nieuwe kasprojecten die vanaf de grond worden opgebouwd," aldus Koen.
Invloed van retail en klimaat
Retailtrends en klimaatinstabiliteit dragen eveneens bij aan investeringen. Grote retailers hechten steeds meer waarde aan lokaal geteelde producten, consistente kwaliteit en stabiele aanvoer. Productie in Zuid-Europa is minder voorspelbaar geworden door extreem weer, waardoor gecontroleerde teelt in Noord- en Midden-Europa strategisch belangrijker wordt. "Retailers waarderen niet alleen nabijheid, maar ook het vermogen om week na week uniforme kwaliteit te leveren."
Ook energieprijzen veranderen markten buiten Europa. In Noord-Amerika stimuleerden lage elektriciteitsprijzen vroeger minder efficiënte belichting, maar stijgende energiekosten dwingen telers hun strategieën opnieuw te evalueren.
© MechaTronix
Opkomst van dynamisch spectrum
Een andere belangrijke ontwikkeling is de opkomst van dynamische spectrumbelichting. Hoewel vaak als duur beschouwd, stelt Koen dat het prijsverschil met vaste spectrumsystemen minimaal is. Bij MechaTronix betreft 95% van de verkopen inmiddels volledige dynamische spectrumsystemen. Subsidies beïnvloeden investeringsbeslissingen bovendien: Nederlandse telers profiteren van grootschalige subsidieregelingen die een aanzienlijk deel van de projectkosten kunnen dekken.
Al met al versnellen instabiele aanvoer, strengere retailnormen, klimaatverandering en arbeidsuitdagingen de investeringen in kassen, waarbij de adoptie van LED-belichting een duidelijk teken is van een structurele verschuiving in de sector.
Voor meer informatie:
MechaTronix Europe NV
Minervum 7139
4817 ZN Breda
Tel: +31 (0)76 790 16 10
[email protected]
www.mechatronix-europe.com
