Het klimaat laat dit seizoen duidelijk zijn invloed voelen in Marokko. Nog maar enkele weken geleden hadden telers te maken met een langdurige droogte die inmiddels zeven jaar heeft geduurd. Nu, na onophoudelijke regenval, lopen de dammen over, wat leidt tot overstromingsgevaar, zoals in Noord-Marokko, waar de hele stad Ksar El Kebir moest worden geëvacueerd. De Marokkaanse overheid kondigde officieel het einde van de droogteperiode aan.
In de Souss Massa-regio, een van de belangrijkste landbouwgebieden van het land, blijven de door het weer veroorzaakte schadegevallen beperkt, maar ze zorgen wel voor onzekerheid over de kwaliteit van groente en fruit en over de exportvolumes. Volgens Amine Amanatoullah, teler van diverse groenten- en fruitsoorten in Agadir, versterken de noodweerachtige regenbuien de eerder voorziene zorgen: de verspreiding van fytosanitaire uitdagingen en het verschil tussen de behoeften van telers en de oplossingen die beschikbaar zijn op de markt, zoals resistente rassen en gewasbeschermingsmiddelen.
© Fastexpo
De teler beschrijft een gematigd weerpatroon, maar een dat oude en nieuwe problemen oproept. "In andere delen van Marokko is het weer extreem, maar hier in de Souss Massa-regio wordt het eindelijk stabiel na jaren van droogte. We hebben alle vier seizoenen meegemaakt, met temperaturen die vroege groenteteelt mogelijk maken en – belangrijker – zonder de overstromingen die in het noorden een groot probleem zijn. Tegelijkertijd hebben we ook te maken met uitdagingen door regenval, zoals een hogere luchtvochtigheid dan normaal."
Volgens Amanatoullah ligt het probleem in Souss Massa momenteel niet bij het klimaat zelf, maar bij de geschiktheid van de beschikbare rassen. "We hebben lang te maken gehad met een droog klimaat, en ons grootste probleem waren virussen zoals ToBRFV bij tomaten. Momenteel kampen telers in Souss Massa vooral met meeldauw door de hoge luchtvochtigheid. Tomatenrassen die resistent zijn tegen virussen zijn niet per se bestand tegen meeldauw, wat leidt tot wijdverspreide kwaliteitsproblemen."
© Fastexpo
Aan de positieve kant hebben de langverwachte regenbuien de dammen weer op het niveau van voor de droogteperiode gebracht, zelfs in Souss Massa, waar de neerslag relatief lager is dan in andere regio's. Toch zullen telers voorlopig moeten blijven vertrouwen op de nabijgelegen ontziltingsinstallatie, een cruciale waterbron, totdat de leidingen die hen verbinden met de dammen – momenteel in onderhoud – binnen één tot twee maanden zijn hersteld, aldus Amanatoullah.
Drie maanden geleden waarschuwde de teler al voor mogelijke tekorten aan exporttomaten vanaf februari door problemen met plantgezondheid en rassen. Op dit moment is er volgens Amanatoullah inderdaad een tekort aan Marokkaanse tomaten in Europese supermarkten. "We zien aanzienlijke kwaliteitsproblemen die de exportvolumes beïnvloeden. We moeten niet vergeten dat tomatenopbrengsten natuurlijk afhankelijk zijn van het weer, maar ook worden bepaald door economische factoren, zoals de specifieke markt en het commerciële venster waarin elke teler opereert. Momenteel is er voor de binnenlandse markt, die minder streng is op uiterlijk en maat, voldoende aanbod. Het tekort is vooral merkbaar op de Europese markt."
Het tekort op de Europese markt zorgt ervoor dat kopers dit seizoen toleranter zijn dan normaal, met een focus op levering en bereidheid om tomaten bij ontvangst te hersorteren en opnieuw te verpakken, volgens Amanatoullah.
© Fastexpo
Kwaliteitsproblemen bij bestemming worden versterkt door logistieke complicaties, een gevolg van het slechte weer in Noord-Marokko, waar telers in Souss Massa niet aan kunnen ontsnappen. "Producten lopen aanzienlijke vertragingen op, soms dubbel zo lang, door logistieke verstoringen en het stopzetten van scheepvaartrotaties tussen Marokko en Spanje, met congestie in de havens tot gevolg. Tomaten komen daardoor soms in slechte staat aan, ook al zijn ze in Agadir goed verpakt."
Deze moeilijke periode is volgens Amanatoullah een natuurlijke overgang tussen twee tegenovergestelde weerpatronen. "De overgang is uiteindelijk positief. We waren wanhopig op het einde van de droogte aan het wachten. Ondertussen moeten we ons opnieuw aanpassen, net zoals ons ecosysteem, inclusief de kassen, zaadveredelaars en leveranciers van gewasbescherming. Nogmaals, er is dringend behoefte aan geschikte en resistente rassen."
Amanatoullah besluit positief: "Het komende seizoen belooft uitzonderlijk goed te worden voor de gehele agrarische productie in het land, alle groenten en fruit samen, durf ik te hopen. Zodra de overstromingen voorbij zijn, zullen Marokkaanse telers klaarstaan met een betere kwaliteit, betere smaak, betere maten en hogere opbrengsten. Telers die stand hebben gehouden tijdens al die jaren van droogte, hun veerkracht hebben getoond en hebben doorgezet, zullen beloond worden met een grotere mogelijkheid om te profiteren van hun inspanningen."
Voor meer informatie:
Amine Amantoullah
Fastexpo
Tel: +212 661 281321
[email protected]
