Tholen - Bij Vreugdenhil Young Plants heeft deze winter een entmachine geholpen bij het enten van tomatenplanten. De plantenkweker is de eerste die met de High-Speed Grafter AC (Above Cotyledons) van TTA-ISO is gaan werken. Uniek is dat de machine ook kan helpen bij het enten van tomatenplanten boven de lobben, gangbaar in hightech teelten zoals in Nederlandse kassen. Eerder kwam al een High-Speed Grafter voor enten onder de lobben op de markt.
© Vreugdenhil Young Plants"Met de High-Speed Grafter AC weet je zeker dat de hoek bij het snijden van de onderstam en de bovenstam altijd 100% gelijk is", vertelt Algemeen Bedrijfsleider Cock Groenendaal. Het zeer precieze snijwerk moet zich gaan uitbetalen in nog betere slagingspercentages bij het enten, nu nog mensenwerk. "Elke dag krijgen we meer vertrouwen in de machine."
Stap voorwaarts
In week 45 kon Vreugdenhil Young Plants met de High-Speed Grafter AC aan de slag. Het is niet de eerste innovatie van TTA-ISO waarmee het bedrijf is gaan werken. Eerder investeerde men al in een clippingrobot, de High-Speed Clipper en in sorteermachines, de MaxSorter, om het selectieproces van planten voor opkweek te verbeteren. "We zijn constant op zoek naar nieuwe technieken om het arbeidsproces te verlichten."
© TTA-ISO
Enten is normaliter een heel arbeidsintensieve klus. Cock schat dat er jaarlijks zo'n 20.000 uur werk in gaat zitten. Om die reden werd in het verleden ook al eens kennisgemaakt met een entmachine. "Dat was een entmachine van ISO. Het was een driekoppige machine, waarbij met kousjes werd gewerkt. Het aan elkaar groeien van de onderstam en de bovenstam ging destijds nog niet goed genoeg."
Toen er na jaren doorontwikkelen een nieuwe versie van de entmachine beschikbaar kwam, toonde de plantenkweker uit De Lier direct weer interesse. "We zijn gaan kijken en hebben hier toen tegen elkaar gezegd: 'Dit is wel zodanig een stap voorwaarts dat we er weer mee aan de slag willen'."
© TTA-ISO
Finetunen en opschalen
Het entwerk voor de tomatenopkweek kent twee piekperiodes. Enerzijds in de aanloop naar het belichte teeltseizoen, week 30-36. Dan worden tomatenplanten in de zomer opgekweekt. Anderzijds is er entwerk nodig voor het opkweken voor onbelichte teelten. De grootste piek volgt tussen week 40 en week 2/3, als de orders verwerkt worden die Vreugdenhil van telers met een onbelichte teelt krijgt.
In eerste instantie is de High-Speed Grafter AC niet direct in de commerciële productie ingepland bij de plantenkweker. Cock legt uit dat men eerst goed wilde testen, goed wilde leren werken met de machine en wilde finetunen waar nodig. "Daarna zijn we eerst 10 tot 25% van de partijen met de entrobot gaan draaien. Dat percentage zijn we steeds wat meer op gaan schalen, zodra we zagen dat het goed ging en ook het slagingspercentage van de ent goed was. Dat zie je na zo'n 3 à 4 dagen."
© TTA-ISO
De hoofd-machineoperator bij Vreugdenhil Young Plants is Dhierin Bhagolie. Hij mocht als eerste met de High- Speed Grafter AC aan de slag. Daarbij kreeg hij hulp van specialisten van TTA-ISO. Inmiddels hebben meerdere operators met de machine leren werken. "We hebben op ons bedrijf meerdere operators, die we met dank aan steeds verdere automatisering nu bij meerdere machines in kunnen zetten. Onze operators vinden het zichtbaar leuk om met dergelijke nieuwe technieken te werken. In de toekomst verwacht ik dat we onze groep operators nog verder zullen uitbreiden."
© TTA-ISO
Slagingspercentage ent
Cock constateert net na de periode van de opkweek voor onbelichte tomatenteelten tevreden dat het slagingspercentage van het enten gelijk is aan dat van het traditionele handwerk. "Daar zijn we nu al heel blij mee. In de toekomst willen we het nog beter doen. Daar gaan we ook voor." Belangrijk is daarbij om nog meer kennis op te doen over hoe je het plantmateriaal optimaal opkweekt, zodat de entrobot er goed mee uit de voeten kan. Ook zijn er rasverschillen merkbaar. "De wat fijnere rassen lijken makkelijker te gaan dan de zwaardere rassen, zoals vleestomaten. Niet elke bovenstam is hetzelfde."
Met het optimaliseren van het proces rondom de entmachine is Vreugdenhil Young Plants ook dankzij het werken met andere automatisering goed bekend. "Bij de stekrobot geldt ook dat we de mensen op de farms in Afrika moeten leren om robotwaardige stekken te plukken."
© TTA-ISO
Snijpunt
Naast een operator zet Vreugdenhil Young Plants drie mensen in om de High-Speed Grafter AC van bovenstammen te voorzien. Zij hangen de bovenstammen in het carrouselsysteem waarmee ze in de robot worden gebracht. Om het enten boven de lobben te kunnen automatiseren, is het een uitdaging dat de lobbladeren nooit op precies dezelfde hoogte zitten. "Als je wilt snijden, moet je de lobbladeren zoeken en de juiste hoogte bepalen", legde Ben Pieterse namens TTA-ISO afgelopen najaar nog uit. "Bij enten onder de lobben kun je de hoogte meten vanaf de plug. Dat is makkelijker. Bij boven de lobben enten kan dat niet."
© TTA-ISO
Bij de ontwikkeling van de High-Speed Grafter AC voor het enten boven de lobben is er daarom voor gekozen de robot niet volautomatisch te maken. Het invoeren van de bovenstammen is handwerk. De High-Speed Grafter AC is uitgerust met een innovatief positioneringshulpmiddel om de juiste snijhoogte voor de machine te bepalen. "Op die manier zorg je ervoor dat het snijden en het enten altijd goed gaat, zonder dat je extra dure apparatuur nodig hebt om de juiste hoogte te bepalen", aldus Ben.
© TTA-ISO
Nominatie
Door de organisatie van Fruit Logistica is TTA-ISO genomineerd voor een Fruit Logistica Innovation Award in de categorie 'techniek' met hun High-Speed Grafter AC voor enten boven de lobben. Ook los van de beurs in Berlijn trekt de innovatie al de nodige aandacht, merkt ook Cock. "Ik heb er denk ik al met alle collega-plantenkwekers over gesproken. Ze vragen mij hoe het werkt en hoe het gaat." Het antwoord van Cock is dan positief. Hij kijkt nu alweer vooruit naar het moment dat de machine voor het belichte seizoen weer gaat draaien. "Dan gaan we toewerken naar 100% van de partijen met de entrobot enten. Dat is ook waarvoor we hem gekocht hebben."
© TTA-ISO
TTA-ISO staat op Fruit Logistica en is te vinden in hal 3.1, stand A-61.
Voor meer informatie:
TTA-ISO
[email protected]
www.tta-iso.com