De piraten waar we het hier over hebben dragen geen ooglapje of haak maar duperen de Spaanse tuinbouwsector wel voor honderden miljoenen euro's per jaar. De sterke O&O-sector in Spanje dreigt hierdoor in gevaar te komen. Genetische verbetering is voor veel gewassen van toegevoegde waarde en het blijkt dat Spanje zo'n 50 toonaangevende bedrijven binnen deze branche telt, waarmee het land een stuwende kracht in Europa is. De illegale handel in zaden zou er weleens toe kunnen leiden dat zij stoppen met hun onderzoek omdat ze de royalty's die hier tegenover staan niet ontvangen.
"Wij ontwikkelen bestendige rassen die gezondere groenten en fruit voortbrengen en we moeten de investeringen die hiervoor nodig zijn veilig stellen. Het ontwikkelen van een ras neemt tien tot twaalf jaar in beslag en we hebben bedrijven die wel honderden rassen in hun portfolio hebben. Als illegale vermeerdering nog meer terrein wint, zullen bedrijven wel twee keer nadenken voordat ze hier hun middelen in steken en dit zal er ook toe leiden dat er meer producten op de markt komen die niet over de benodigde fytosanitaire garanties beschikken," legt Antonio Villarroel uit, secretaris van ANOVE.
Spanje is na Nederland wereldleider op het gebied van onderzoek binnen deze sector. Het is niet het land dat het meeste produceert maar wel het land dat de meeste groente en fruit wereldwijd exporteert. In Spanje zijn 24 onderzoekscentra gevestigd. Vrijwel alle grote bedrijven ter wereld hebben hier onderzoekscentra, met name in Murcia en Almeria. Het is als het ware de 'Silicon Valley' van de rassenveredeling, waar gewassen worden ontwikkeld die in alle klimaattypes gedijen, zoals in de Verenigde Staten, het Middellandse Zeegebied en Azië. "Deze materialen worden nadat zij naar Azië en Europa zijn verzonden soms illegaal vermeerderd en vinden hun weg vervolgens terug naar Spanje in illegale vorm, waar ze concurreren met bedrijven die het onderzoek voor de betreffende rassen mogelijk hebben gemaakt," legt Villaroel uit.
Naar schatting is 50% van de zaaigranen die in Spanje worden gebruikt het slachtoffer van piraterij. 53% van de kwekerijen die de politie in 2016 controleerde, waren niet in het bezit van de juiste papieren om de beschermde rassen te mogen vermeerderen. De zaden brengen op jaarbasis zo'n €600 miljoen in het laatje maar de royalty's komen met moeite boven de €4 miljoen uit en dat is beduidend minder dan de opbrengsten in bijvoorbeeld Frankrijk (€5,7 miljoen), Duitsland (€35 miljoen) of het Verenigd Koninkrijk (€26).
Door het gebruik van gecertificeerde plantenmaterialen nemen de productiekosten per hectare met slechts 0,2% toe en kleinschalige teeltbedrijven zijn vrijgesteld van betaling maar desondanks worden er nog altijd illegale materialen gebruikt met name bij de teelt van granen in Castilië, steenfruit in Aragon en Catalonië en blauwe bessen in het zuiden van Spanje. We moeten hier serieus werk van maken," aldus Villarroel. "Het beschermen van intellectuele eigendommen is een indicator van het ontwikkelingsniveau van een land. We hebben in Spanje al veel vooruitgang geboekt maar we moeten het bewustzijn verder verhogen. We beschikken over de optimale omstandigheden om 's werelds nummer één te worden op het gebied van zaden. Sommigen noemen ons land al 'een laboratorium voor de klimaatverandering' dankzij de ontwikkeling van rassen die aangepast zijn aan het veranderde klimaat. Dit alles is echter alleen mogelijk als de regels worden nageleefd omdat investeerders het anders voor gezien houden."
De Spaanse tuinbouwsector ondervindt momenteel felle concurrentie van onder meer Turkije, Italië en Griekenland, concurrenten waarop Spaanse telers een voorsprong hebben. Door bijvoorbeeld een nieuw concurrerend tomatenras op de markt te brengen, wat een bedrijf zo'n €3 miljoen kost, kan de productiviteit worden verhoogd en het aantal ziekten teruggedrongen. In het geval van fruitbomen duurt het testen en selecteren veel langer vanwege de teeltcyclus. Deze periode kan tot wel 12 jaar in beslag nemen.
Bron: abc.es
